بازگشت به فهرست خبرها و مقالات
خبر روز
زبان: پښتو نویسنده / تدوین‌کننده: مدیره هیآت

ورځنی خبري بولټن

یکشنبه، د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۵مه — د ۱۴۰۵ کال د لړم ۳مه

لومړۍ برخه: افغانستان

په کابل کې د خوراکي غوړیو او ډیزلو بیې لوړې شوې؛ د سرو زرو بیې راټیټې شوې

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د کابل د بازارونو راپورونه ښيي چې په تېره اوونۍ کې د مالیزیايي خوراکي غوړیو او ډیزلو بیې لوړې شوې، خو د سرو زرو بیې راټیټې شوې دي. د ۱۶ لېټره خوراکي غوړیو بیه له ۲۲۵۰ څخه ۲۳۰۰ افغانیو ته او د یوه لېټر ډیزلو بیه له ۷۷ څخه ۷۹ افغانیو ته لوړه شوې ده. د لومړنیو توکو او سون‌توکو د بیو بدلون په اوسنیو سختو اقتصادي شرایطو کې پر ټیټ‌عاید لرونکو کورنیو لا ډېر اقتصادي فشار واردوي.

سرچینه: پژواک خبري اژانس

د معیاري سړو خونو کمښت؛ د افغانستان بڼوالو او سوداګرو ته اقتصادي زیانونه

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۵مه

په افغانستان کې بڼوال او د مېوو پلورونکي وايي چې د معیاري سړو خونو کمښت، د محصولاتو د ساتنې لوړ لګښتونه او د برېښنا ستونزې یې اقتصادي زیانونه زیات کړي دي. د مېوو او باغي محصولاتو یوه برخه اړ کېږي چې د حاصلاتو د راټولولو پر مهال په ټیټه بیه وپلورل شي، یا تر کورنیو او بهرنیو بازارونو پورې له رسېدو مخکې خپل کیفیت له لاسه ورکړي. بڼوال د عامه سړو خونو د پراختیا، د ساتنې د لګښتونو د کمولو او د صادراتو لپاره د غوره فرصتونو د رامنځته کېدو غوښتنه کوي.

سرچینه: طلوع‌نیوز

په پاکستان کې د یوې اوونۍ په ترڅ کې د ۵۱۷ افغان کډوالو نیول

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د کډوالۍ نړیوال سازمان او د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ د ګډ راپور له مخې، د پاکستان پولیسو په یوه اوونۍ کې ۵۱۷ افغان وګړي نیولي دي. د راپور له مخې، د دغو نیونو شاوخوا ۵۶ سلنه په بلوچستان، ۳۴ سلنه په پنجاب او ۱۰ سلنه په خیبر پښتونخوا کې ثبت شوې دي.

راپور زیاتوي چې د ۲۰۲۳ کال له سپټمبر څخه د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر تر ۱۷مې پورې نږدې ۲٫۷۴ میلیونه افغانان له پاکستان څخه افغانستان ته بېرته ستانه شوي یا شړل شوي دي. د افغان کډوالو دوامداره نیول او جبري ستنول د افغانستان پر محدودو اقتصادي او بشري سرچینو فشار نور هم زیاتوي.

سرچینه: طلوع‌نیوز او ډان ورځپاڼه

د نیمروز د ورېښمو پله له لارې د صادراتو ۵۰ سلنه زیاتوالی

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د نیمروز د سوداګرۍ او پانګونې خونې مسوولین وايي چې د ورېښمو پله له لارې صادرات د تېرو دوو میاشتو په پرتله ۵۰ سلنه زیات شوي دي. مېوې، سابه، حبوبات او وچې مېوې له هغو توکو څخه دي چې د همدې لارې د سیمې هېوادونو ته صادرېږي.

سوداګر غوښتنه کوي چې د ورېښمو پله او میلک په دواړو غاړو کې د سکین معیاري ماشینونه نصب شي، څو د توکو د تفتیش او لېږد بهیر چټک شي. د صادراتو دغه زیاتوالی کولای شي بزګرانو، موټرچلوونکو او کارګرانو ته د عاید نوي فرصتونه برابر کړي.

سرچینه: طلوع‌نیوز

له چین څخه حیرتان ته د لومړي مستقیم باروړونکي اورګاډي حرکت

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۳مه

د چین د شان دونګ ولایت له لین‌یي ښار څخه د افغانستان د حیرتان بندر پر لور لومړی ځانګړی باروړونکی اورګاډی حرکت کړی دی. دغه اورګاډی د شاوخوا اتو میلیونو یوانو په ارزښت توکي لېږدوي چې ټوکر، کیمیاوي خام مواد، وسایل او ساختماني ماشینونه پکې شامل دي.

د خپاره شوي راپور له مخې، اورګاډی به د منځنۍ اسیا له لارې تېر شي او افغانستان ته یې د رسېدو موده شاوخوا ۲۰ ورځې اټکل شوې ده. د دغه ترانسپورتي مسیر رامنځته کېدل کولای شي د توکو د لېږد لپاره یو نوی بدیل او د چین او افغانستان ترمنځ د سوداګرۍ د پراختیا فرصت برابر کړي.

سرچینه: پژواک خبري اژانس

د نفتو او ګازو په برخه کې د افغانستان او ترکمنستان سوداګریزې خبرې

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې رئیس د ترکمنستان په پلازمېنه عشق‌آباد کې د نفتو او ګازو په نړیوال کنفرانس او نندارتون کې ګډون کړی او له ترکمنستاني چارواکو او د نړیوالو شرکتونو له استازو سره یې د سوداګریزو اړیکو د پراختیا او د پانګونې د جلبولو په اړه خبرې کړې دي.

دغه لیدنې د خصوصي سکټور پر همکارۍ، د پانګونې پر فرصتونو او د اقتصادي اړیکو پر پراختیا متمرکزې وې. خو د دغو خبرو عملي پایلې به د پروژو پر پلي کېدو او د پانګونې لپاره د واقعي شرایطو پر برابرېدو پورې تړلې وي.

سرچینه: پژواک خبري اژانس

هرات ته د ګازو د لېږد پروژه؛ د سرحدآباد ـ هرات برخې د بشپړېدو پلان

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

طلوع‌نیوز راپور ورکړی چې د ټاپي د ګازو د نل‌لیکې د سرحدآباد ـ هرات برخه ټاکل شوې د ۲۰۲۶ کال تر پایه بشپړه شي. دغه پروژه د دې لپاره طرحه شوې چې د ترکمنستان ګاز د افغانستان له لارې پاکستان او هند ته ولېږدوي.

د دې برخې بشپړېدل د انرژۍ د زیربناوو د پراختیا او د سیمه‌ییزې اقتصادي همکارۍ پر لور یو ګام کېدای شي. خو د پروژې د ګټو تحقق د عملي پرمختګ، د امنیت د تأمین او د نل‌لیکې د نورو برخو د بشپړېدو پورې تړلی دی.

سرچینه: طلوع‌نیوز

دویمه برخه: سیمه او نړۍ

فلیپین؛ د هوايي ځواک څلور پیلوټان په روزنیزه پېښه کې ووژل شول

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د رویټرز د راپور له مخې، د فلیپین د هوايي ځواک دوې روزنیزې الوتکې د مانیلا په سوېل کې د یوې پوځي اډې په سیمه کې د روزنیزې الوتنې پر مهال نسکورې شوې او څلور پیلوټان پکې ووژل شول.

پوځي چارواکو ویلي چې د پېښې د علتونو څېړنه روانه ده. دغه پېښه یو ځل بیا د روزنیزو الوتنو د خوندیتوب د معیارونو او د پوځي تجهیزاتو د ساتنې د ارزونې اهمیت څرګندوي.

سرچینه: رویټرز

وانواتو؛ په ارام سمندر کې د اووه درجې زوروره زلزله

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د وانواتو ټاپوګانو ته نږدې د ریښتر په کچه شاوخوا اووه درجې زلزله ثبت شوې ده. راپورونه ښيي چې زلزله د ځمکې په نسبتاً کم ژوروالي کې رامنځته شوې ده.

سیمه‌ییزو چارواکو د سونامي د احتمالي خطر په اړه ارزونه کړې او د سیمه‌ییزو رسنیو په راپور کې ویل شوي چې مالیزیا ته د سونامي خبرداری نه و ورکړل شوی. د احتمالي زیانونو او د زلزلې مرکز ته نږدې سیمو د وضعیت ارزونه روانه ده.

سرچینه: رویټرز او سیمه‌ییزې رسنۍ

جرمني؛ د تاریخي «عقاب ځالې» په ودانۍ کې له اورلګېدنې وروسته د یوه شکمن نیول

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د جرمني پولیسو د «عقاب ځالې» په نوم په تاریخي غرنۍ ودانۍ کې له اورلګېدنې وروسته د یوه شکمن کس د نیولو خبر ورکړی دی. دغه ځای د نازي جرمني په دوره کې د هټلر د رژیم د لوړپوړو چارواکو له خوا کارول کېده.

چارواکو د اورلګېدنې د احتمالي انګېزې او د زیانونو د کچې په اړه نور جزئیات نه دي خپاره کړي او څېړنې روانې دي.

سرچینه: رویټرز

یونان؛ تر ۱۵ کلونو کم عمره ماشومانو ته پر ټولنیزو شبکو د لاسرسي د بندیز قانون تصویب

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د یونان پارلمان داسې قانون تصویب کړی چې له مخې به یې تر ۱۵ کلونو کم عمره ماشومانو ته د ځینو لویو ټولنیزو شبکو کارول منع شي. ټاکل شوې دغه قانون د ۲۰۲۷ کال د جنورۍ له لومړۍ نېټې عملي شي.

د دې اقدام پلویان وايي چې موخه یې د ماشومانو ساتنه او د انلاین فضا د احتمالي زیانونو مخنیوی دی. خو د قانون د پلي کېدو څرنګوالی، د کاروونکو د عمر تثبیت او د شخصي حریم ساتنه هغه موضوعات دي چې د عملي کولو پر مهال به مهم وي.

سرچینه: انادولو خبري اژانس

د امریکا کانګرس؛ د کنفوسیوس پر مؤسسو د فشار زیاتېدل

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

الجزیرې راپور ورکړی چې د امریکا د دفاع وزارت د ملي امنیت د اندېښنو په چوکاټ کې د کنفوسیوس مؤسسې تر ارزونې لاندې نیولې دي. دغه مؤسسې چې د چینایي ژبې او کلتور له زده‌کړې سره تړاو لري، په وروستیو کلونو کې د واشنګټن او بېجینګ ترمنځ د سیاسي اختلافونو یوه برخه ګرځېدلې دي.

امریکایي منتقدان د چین د احتمالي نفوذ په اړه اندېښنې څرګندوي. دا موضوع د دواړو قدرتونو ترمنځ د علمي، کلتوري او جیوپولیتیک نفوذ د پراخې سیالۍ یوه برخه ګڼل کېږي.

سرچینه: الجزیره

د کانګو دیموکراتیک جمهوریت؛ د ایبولا واکسین کلینیکي ازموینه پیل شوه

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د الجزیرې د راپور له مخې، د کانګو په دیموکراتیک جمهوریت کې د ایبولا ناروغۍ د واکسینونو د ارزونې لپاره کلینیکي ازموینه پیل شوې ده. دغه ازموینه د واکسینونو د خوندیتوب او اغېزمنتیا د معلومولو لپاره مهمه ده.

ایبولا یوه خطرناکه ویروسي ناروغي ده او اغېزمن واکسینونه کولای شي د راتلونکو خپرېدنو په مخنیوي کې مهم رول ولوبوي. د ازموینې پایلې لا نه دي معلومې شوې او وروستۍ علمي ارزونه به د څېړنې د پړاوونو له بشپړېدو وروسته ممکنه وي.

سرچینه: الجزیره

برازیل؛ د ولسمشرۍ د نوماندانو وروستۍ مناظره د ژوند پر لګښتونو او فساد راڅرخه

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د برازیل د ولسمشرۍ ټاکنو د دویم پړاو تر مخه په وروستۍ مناظره کې فلاویو بولسونارو او لوییز ایناسیو لولا دا سیلوا د ژوند د لګښتونو، فساد او سیاسي کړنو په اړه خپل دریځونه وړاندې کړل.

دغه ټاکنې په داسې شرایطو کې ترسره کېږي چې د کورنیو د لګښتونو د زیاتوالي په اړه اندېښنې او سیاسي اختلافات لا هم د عامه بحثونو مهمه برخه ده. د ټاکنو پایله به د لاتینې امریکا د تر ټولو لوی هېواد پر سیاسي او اقتصادي لوري اغېز وکړي.

سرچینه: رویټرز

امریکا؛ پر سټارلینک د سیاسي فشارونو او د سپوږمکۍ انټرنېټ ته د لاسرسي په اړه اندېښنې

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

د رویټرز هغه راپور چې د اوکراین او منځني ختیځ په اړه یې د امریکا د حکومت له خوا له ایلان ماسک څخه د سټارلینک د خدمتونو د بدلون د پخوانیو غوښتنو په اړه خپور کړی، په جګړو او بهرني سیاست کې د خصوصي ټکنالوژۍ شرکتونو د رول په اړه یې بحثونه راپارولي دي.

دغه راپور د خصوصي مخابراتي زیربناوو پر وړاندې د دولتونو د نفوذ او په جګړه‌ځپلو سیمو کې د دې نفوذ د پایلو په اړه پوښتنې راپورته کوي. سپوږمکۍ‌محورې مخابراتي اسانتیاوې په ځینو جګړه‌ځپلو سیمو کې د پوځي ځواکونو، مرستندویه ادارو او ملکي وګړو لپاره حیاتي ارزښت لري.

سرچینه: رویټرز

درېیمه برخه: کارګري خوځښتونه، کمونیستي ګوندونه او کیڼ اړخي ځواکونه

یونان؛ د دولتي روغتونونو ډاکټرانو او متقاعدینو اعتراضونه

د راپور د خپرېدو نېټه: د اکتوبر ۲۲مه؛ د اعتراض نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۱مه

د یونان کمونیست ګوند راپور ورکړی چې د دولتي روغتونونو ډاکټرانو په ۲۴ ساعته اعتصاب کې برخه اخیستې او د مالیې وزارت مخې ته یې اعتراض کړی دی. دوی د عامه روغتیايي خدمتونو لپاره د کافي بودجې، د معاشونو د لوړولو او د روغتونونو د اړتیا وړ کارکوونکو د ګومارلو غوښتنه کړې ده.

په همدې وخت کې د اتیکا متقاعدینو هم د روغتیايي خدمتونو د وضعیت پر ضد اعتراض کړی او د وړیا درملنې، د ډاکټرانو او نرسانو د ګومارلو او د تړل شویو روغتونونو د څانګو د بېرته پرانیستلو غوښتنه یې کړې ده.

سرچینه: سولډنېټ، د یونان کمونیست ګوند

یونان؛ زده‌کوونکي د عامه او وړیا زده‌کړو غوښتنه کوي

د راپور د خپرېدو نېټه: د اکتوبر ۲۲مه؛ د اعتراض نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۱مه

په اتن او د یونان په لسګونو نورو ښارونو کې زرګونو زده‌کوونکو، محصلینو، ښوونکو او والدینو د ښوونیز نظام د ستونزو پر ضد لاریونونه کړي دي.

لاریونوالو د زده‌کړو او محصلینو د استوګنې د لګښتونو د کمولو، د محصلینو د لیلیو د جوړولو، د عامه زده‌کړو لپاره د بودجې د برابرولو او د زده‌کړو له نوملړونو څخه د محصلینو د ایستلو د مخنیوي غوښتنه کړې ده. د یونان کمونیست ګوند او د کارګرانو ټول‌ګډونه مبارزه‌کوونکې جبهه د دغو غوښتنو ملاتړ کړی دی.

سرچینه: سولډنېټ، د یونان کمونیست ګوند

اتن؛ محصلینو د انټرناسیونال او «بېلا چاو» سندرې وویلې

د راپور د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۱مه

د اتن په مرکز کې د زده‌کوونکو او محصلینو د لاریون پر مهال ګډونوالو د انټرناسیونال سرود او د اعتراضي مبارزې مشهوره سندره «بېلا چاو» وویله.

دغه حرکت د ښوونیزو غوښتنو ترڅنګ د ځوانانو او معترضو ټولنیزو ځواکونو د پیوستون پیغام هم لېږداوه. په دې لاریون کې د کارګري او کیڼ اړخو خوځښتونو د تاریخي نښو شتون څرګندوي چې د ځوانانو ځینې برخې خپلې ښوونیزې غوښتنې د پوځي لګښتونو د زیاتوالي پر وړاندې له اعتراضونو سره تړي.

سرچینه: سولډنېټ، د یونان کمونیست ګوند

هسپانیه؛ متقاعدین د عادلانه تقاعد او د عامه تقاعدي نظام د ساتنې غوښتنه کوي

د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۴مه

په مادرید کې زرګونو کسانو د متقاعدینو د خوځښت او کارګري اتحادیو په ملاتړ په لاریون کې ګډون کړی دی. لاریونوالو د انفلاسیون له کچې سره سم د تقاعدي معاشونو د لوړولو، د لږ تر لږه تقاعد د زیاتولو، د ښځو او نارینه‌وو ترمنځ د تقاعدي امتیازاتو د تشې د کمولو او د خصوصي کولو پر وړاندې د عامه تقاعدي نظام د ساتنې غوښتنه کړې ده.

د کارګرانو عمومي اتحادیې هم د هغو کارګرانو لپاره له وخته مخکې تقاعد ته د اسانتیا برابرولو ملاتړ کړی چې د بیمې د حقونو د ورکړې اوږده سابقه لري.

سرچینه: یورونیوز

سویلي افریقا؛ کمونیست ګوند د کارګرې طبقې پر بیا سازمان‌موندنې ټینګار کوي

د پیغام د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۱۳مه

د سویلي افریقا کمونیست ګوند د دغه هېواد د کارګري اتحادیو د کنفدراسیون د پنځلسم ملي کانګرس په مناسبت په خپل پیغام کې د کارګرانو پر سازمان‌موندنې، د بې‌کارۍ او دندو د له لاسه ورکولو پر ضد مبارزې او د عامه مالکیت پر دفاع ټینګار کړی دی.

دغه ګوند د ژوند د لګښتونو بحران، اقتصادي نابرابري او د شتمنۍ تمرکز د ټولنې له اساسي ستونزو څخه بللي او غوښتنه یې کړې چې د کارځایونو مبارزه باید له ټولنیزو غوښتنو او د سوسیالیستي بدلون له پروګرام سره وتړل شي.

سرچینه: سولډنېټ، د سویلي افریقا کمونیست ګوند

ایرلنډ؛ کمونیست ګوند له پوځي بې‌طرفۍ سره د مخالفت پر ضد دریځ نیسي

د اعلامیې د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۱مه

د ایرلنډ کمونیست ګوند د حکومت له هغې طرحې سره مخالفت کړی چې له مخې یې د «درې‌ګوني قفل» په نوم د قانوني میکانېزم د بدلولو وړاندیز شوی دی. د دغه میکانېزم له مخې، بهرنیو پوځي ماموریتونو ته د ایرلنډي ځواکونو لېږل له ځانګړو شرایطو سره تړلي دي چې د ملګرو ملتونو اجازه هم پکې شامله ده.

دغه ګوند خبرداری ورکړی چې د قانون بدلون کولای شي د اروپایي ټولنې په پوځي ماموریتونو او له ناټو سره په اړوندو همکاریو کې د ایرلنډ د لا زیات ګډون زمینه برابره کړي. دا دریځ د پوځي بې‌طرفۍ د دفاع او د نظامي‌ګرۍ د پراختیا پر ضد د مخالفت په چوکاټ کې مطرح شوی دی.

سرچینه: د ایرلنډ کمونیست ګوند

یونان؛ کارګري اتحادیې د عامه خدمتونو لپاره د بودجې د زیاتولو غوښتنه کوي

د راپور د خپرېدو نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر ۲۲مه

د نړیوال سوسیالیستي وېب‌سایټ راپور د یونان د ښوونکو، دولتي کارکوونکو او د کلتوري برخې د کارکوونکو د اعتصابونو او اعتراضونو یادونه کوي.

لاریونوالو د عامه زده‌کړو لپاره د بودجې د زیاتولو، د ښوونکو د معاشونو د ښه کولو، د خالي بستونو د ډکولو او د ناامنو ښوونځیو د ودانیو د ترمیم غوښتنه کړې ده. دغه غوښتنې په داسې شرایطو کې مطرح کېږي چې د ژوند لګښتونه لوړ شوي او د عامه سکټور کارکوونکي د مالي سرچینو او کاري ځواک له کمښت څخه شکایت کوي.

سرچینه: نړیوال سوسیالیستي وېب‌سایټ

د تحریریې لنډیز

د دې خبري بولټن مطالب د افغانستان او نړۍ له بېلابېلو خبري سرچینو، کارګري رسنیو او د کمونیستي ګوندونو له خپرندویو بنسټونو څخه راټول شوي دي.

د اکتوبر د ۲۳مې او ۲۴مې نېټې راپورونه د خپلو اصلي نېټو له یادولو سره خپاره شوي دي او باید د اکتوبر د ۲۵مې ورځې د نویو پېښو په توګه ونه ګڼل شي.

چمتو کوونکی: یما افغان