از میدان ترافالگار تا دشت برچی؛ تاریخ را توده‌های سازمان‌یافته می‌سازد! Published: 2026-11-13 Author / editor: یما افغان رفقا! تقویم سرخ امروز، ۲۲ عقرب، فقط فهرستی از تاریخ‌ها نیست؛ آینهٔ تمام‌نمای یک حقیقت است: هیچ رهایی‌ای بدون سازمان‌یابی و مبارزهٔ پیگیر به دست نمی‌آید. به ۱۳ نوامبر ۱۸۸۷ نگاه کنید! یکشنبهٔ خونین لندن. هزاران کارگر بیکار، گرسنه، به ستوه آمده از محرومیت، در میدان ترافالگار گرد آمدند. پاسخ بورژوازی چه بود؟ سم اسب و باتوم پولیس. سه کشته و بیش از دوصد زخمی. اما بورژوازی لندن نتوانست یک چیز را بکشد: حافظهٔ تاریخی طبقهٔ کارگر. آن خون، بذر همبستگی شد. از همان میدان، سنت تظاهرات، اعتصاب و حق تشکل برخاست. از لندن ۱۸۸۷ به چری ۱۹۰۹ بروید! ۲۵۹ معدنچی در آتش معدن ایلینوی سوختند، چون برای صاحبان معدن، محمولهٔ علوفه باارزش‌تر از جان کارگر بود. این همان منطق سرمایه است که مارکس افشا کرد: سرمایه مرده، سرمایه زنده را می‌بلعد. فاجعهٔ چری، همانند فاجعهٔ نوادو دل رویز در ۱۹۸۵ که ۲۳ هزار انسان را زیر گل و خاک برد، نشان داد که وقتی سود معیار باشد، جان انسان بی‌ارزش می‌شود. اما تاریخ فقط فاجعه نیست؛ تاریخ پاسخ است! ۱۳ نوامبر ۱۹۱۷ - نبرد پولوو. کرنسکی و ژنرال کراسنوف، با قزاق‌های ضدانقلاب، می‌خواستند انقلاب اکتوبر را در پتروگراد خفه کنند. در تپه‌های پولوو شکست خوردند. چرا؟ چون در برابرشان گارد سرخ ایستاده بود - کارگران مسلحی که می‌دانستند برای چه می‌جنگند. لنین درست می‌گفت: انقلاب زمانی پیروز می‌شود که به نیروی مادی سازمان‌یافته تبدیل شود. همین درس را در ۱۳ نوامبر ۱۹۵۶ در مونتگمری می‌بینیم. دیوان عالی آمریکا مجبور شد جداسازی نژادی در بس‌ها را غیرقانونی اعلام کند. این حکم از آسمان نیامد؛ حاصل ۳۸۱ روز تحریم بس‌ها توسط کارگران سیاه‌پوست، زنان رخت‌شور و جوانانی بود که پیاده به کارخانه می‌رفتند تا کرایه به جیب شرکت‌های نژادپرست نریزند. حقوق بدون مبارزه داده نمی‌شود، گرفته می‌شود. و امروز افغانستان ما! تقویم سرخ می‌گوید: ۱۳ نوامبر ۲۰۰۱، کابل. و ۱۳ نوامبر ۲۰۲۱، دشت برچی. فاصلهٔ این دو تاریخ بیست سال است، اما حلقهٔ یک زنجیر است. در ۲۰۰۱ قدرت‌ها با بمب آمدند و از رهایی سخن گفتند. در ۲۰۲۱ در یک بس در دشت برچی، حمید ساعی‌گانی، خبرنگار جوان، در میان مردمی از جنس هزاره که بارها قربانی شده‌اند، کشته شد. این دو رویداد به ما چه می‌گوید؟ می‌گوید رهایی نه از بمب‌افکن می‌آید و نه از تفرقه. رهایی از آگاهی طبقاتی و وحدت ستمدیدگان می‌آید. رفیق کارن سیلک‌وود در ۱۳ نوامبر ۱۹۷۴ در اوکلاهما به خاطر افشای تخلفات ایمنی در کارخانهٔ پلوتونیوم کشته شد. رفیق رولاندو اولالیا در ۱۳ نوامبر ۱۹۸۶ در حومهٔ مانیل به قتل رسید، چون رهبر جنبش اول ماه می بود. دشمن طبقاتی می‌کشد، چون از تشکل می‌ترسد. پس درس تقویم سرخ امروز چیست؟ **اول: هیچ مبارزه‌ای جدا نیست.** مبارزهٔ معدنچی چری، مبارزهٔ کارگر لندن، مبارزهٔ زن سیاه‌پوست در مونتگمری، مبارزهٔ کارگر فیلیپینی و مبارزهٔ جوان هزاره در دشت برچی، یک مبارزه است: مبارزه برای کرامت انسان در برابر منطق سود. **دوم: بدون تشکل، خشم پراکنده می‌شود.** یکشنبهٔ خونین به خاطر عدم سازماندهی کافی سرکوب شد؛ پولوو به خاطر سازماندهی گارد سرخ پیروز شد. تفاوت در تشکل است. **سوم: تاریخ را توده‌ها می‌سازند، اما تودهٔ آگاه و سازمان‌یافته.** ۱۳ نوامبر به ما می‌گوید: از تراژدی به آگاهی، از آگاهی به سازمان‌یابی، از سازمان‌یابی به دگرگونی. امروز، در ۲۲ عقرب، وقتی بولتن را می‌بندیم، باید از خود بپرسیم: کمیتهٔ ما کجاست؟ صندوق همبستگی ما کجاست؟ حلقهٔ مطالعهٔ ما کجاست؟ کارگران، زحمتکشان، زنان و جوانان آزادی‌خواه افغانستان! دشمن ما فقر پراکنده نیست؛ مناسبات مبتنی بر بهره‌کشی و ستم ملی است. راه ما نفرت پراکنی قومی نیست؛ همبستگی طبقاتی همهٔ ستمدیدگان است. تقویم سرخ تاریخ را ثبت کرد؛ نوبت ماست که تاریخ را بسازیم! **زنده باد همبستگی بین‌المللی زحمتکشان! زنده باد جنبش آگاه، متشکل و عدالت‌خواه مردم افغانستان!**