🔴 د ورځې خبري بولټن Published: 2026-11-13 Author / editor: مدیره هیأت جمعه، ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ | ۲۲ لړم ۱۴۰۵ لومړۍ برخه: افغانستان – اصلي محور افغانستان او روسیې د ۱۰۳ میلیونه ډالرو په ارزښت ۱۵ اقتصادي هوکړه‌لیکونه لاسلیک کړل د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د افغانستان او روسیې خصوصي سکتورونو د ۱۰۳ میلیونه ډالرو په ټولیز ارزښت ۱۵ اقتصادي هوکړه‌لیکونه لاسلیک کړل. په دغو هوکړه‌لیکونو کې افغانستان ته د درملو، غنمو، اوړو او خوراکي غوړیو واردول او روسیې ته د تازه مېوو، په ځانګړي ډول د افغانستان د انارو صادرات شامل دي. دغه هوکړې د دواړو هېوادونو د لومړي وزیرانو د مرستیالانو په حضور کې لاسلیک شوې او موخه یې د سوداګریزو اړیکو او اقتصادي همکاریو پراختیا بلل شوې ده. سرچینه: پژواک. د روسیې د لومړي وزیر د مرستیال په مشرۍ لوړپوړی اقتصادي پلاوی کابل ته ورسېد د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د روسیې د لومړي وزیر مرستیال الکسي اورچوک، د سوداګریزو او اقتصادي شرکتونو د څه باندې ۷۰ استازو په ملتیا کابل ته ورسېد. له طالب چارواکو سره په لیدنه کې د کانونو، صنعت، کرنې، ترانسپورټ، درمل جوړونې، کیمیاوي سرې تولید او زیربناوو په برخو کې د پانګونې موضوعات وڅېړل شول. د روسي چارواکو په وینا، د ۲۰۲۶ کال په لومړیو اتو میاشتو کې د افغانستان او روسیې ترمنځ د سوداګرۍ کچه تر دوه برابره زیاته شوې او له ۳۴۹ میلیونه ډالرو اوښتې ده. سرچینه: اسوشیټډ پرېس. افغانستان او تاتارستان د سوداګرۍ او ترانزیټي همکاریو د پراختیا هوکړه وکړه د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ افغانستان او د روسیې د تاتارستان جمهوریت د سوداګرۍ، ترانزیټ او پانګونې په برخو کې د همکاریو پر پراختیا هوکړه وکړه. د افغانستان د کرنیزو محصولاتو د صادراتو زیاتوالی، د لومړنیو اړتیاوو د توکو واردات او د ترانزیټي لارو پراختیا د دغو همکاریو له مهمو محورونو څخه بلل شوي دي. سرچینه: پژواک. ازبکستان د افغانستان د کرنې د پراختیا او د متخصصینو د روزنې په برخه کې د همکارۍ ژمنه وکړه د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د ازبکستان د اندیجان والي د کرنیزو وسایلو د برابرولو، د افغان متخصصینو د روزنې او د کرنې، مالدارۍ او اوبو لګولو په برخو کې د تخنیکي همکاریو لپاره د چمتووالي خبر ورکړی دی. دا موضوع د دواړو خواوو د چارواکو په لیدنه کې مطرح شوې ده. سرچینه: پژواک. له ۷۰۰ څخه زیات افغان وګړي د پاکستان له زندانونو تر خوشې کېدو وروسته هېواد ته راستانه شول د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د کډوالو چارو وزارت اعلان کړی چې ۷۰۸ افغان وګړي د پاکستان له زندانونو څخه تر خوشې کېدو وروسته بېرته هېواد ته راستانه شوي دي. له دې ډلې ۴۰۵ کسان د سپین بولدک او ۳۰۳ نور د تورخم له لارې افغانستان ته داخل شوي دي. سرچینه: پژواک. یونیسف: په افغانستان کې له ۳.۷ میلیونو څخه زیات ماشومان له شدیدې خوارځواکۍ سره مخ دي د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د ملګرو ملتونو د ماشومانو د ملاتړ صندوق (یونیسف) اعلان کړی چې په افغانستان کې له ۳.۷ میلیونو څخه زیات ماشومان له شدیدې خوارځواکۍ سره مخ دي. د راپور له مخې، د شاوخوا ۱.۶۵ میلیونه ماشومانو روغتیايي وضعیت بحراني دی. بېوزلي، وچکالي، اقلیمي بدلونونه او خوراکي توکو ته د کورنیو د لاسرسي کمښت د دې بحران له مهمو لاملونو څخه ګڼل شوي دي. سرچینه: یونیسف، د پژواک له لارې. د غور ځوانان له ایرانه د نیول کېدو او شړل کېدو له ترخو خاطرو سره بېرته راستانه شوي د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د پژواک خبري اژانس ساحوي راپور ښيي چې په غور ولایت کې یو شمېر ځوانان د بېوزلۍ او بېکارۍ له امله د کار موندلو لپاره ایران ته کډوال شوي وو. ځینو دغو ځوانانو د نیول کېدو، ناوړه چلند، د زندان د سختو شرایطو او د خپلو مزدونو د نه ترلاسه کولو په اړه شکایت کړی دی. دا راپور یو ځل بیا په افغانستان کې د بېکارۍ او د کاري فرصتونو د نشتوالي د بحران پراخ ابعاد څرګندوي. سرچینه: پژواک. په نیمروز کې د ښځو یوې کارخونې ۸۰۰ نجونو ته روزنه ورکړې او ۱۳۰ ښځو ته یې د کار زمینه برابره کړې ده د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ په نیمروز ولایت کې د لاسي صنایعو او ګنډلو یوې کارخونې د خپلو درېیو کلونو فعالیتونو په ترڅ کې ۸۰۰ نجونو او ښځو ته روزنه ورکړې او ۱۳۰ ښځو ته یې د کار زمینه برابره کړې ده. دغه مرکز د ګنډلو، غالۍ اوبدلو، ګلدوزۍ او لاسي صنایعو په برخو کې فعالیت کوي او د خپلو تولیداتو یوه برخه بهرنیو بازارونو ته صادروي. سرچینه: پژواک. د لومړي وزیر اقتصادي معاونیت د سوالګرۍ د کمولو لپاره د نړیوالو سازمانونو د همکارۍ غوښتنه وکړه د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د لومړي وزیر اقتصادي معاونیت له نړیوالو سازمانونو او مرستندویه بنسټونو غوښتي چې په افغانستان کې د سوالګرۍ د مخنیوي لپاره همکاري وکړي. مسلکي زده‌کړې، نغدي مرستې او اقتصادي پیاوړتیا د بېوزلۍ د کمولو او د معیشتي فرصتونو د رامنځته کولو لپاره د احتمالي لارو په توګه مطرح شوې دي. سرچینه: پژواک. د بامیانو لومړنۍ کچالو ازبکستان ته صادر شول د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د بامیانو ولایت د کچالو لومړنۍ محموله، چې اته باروړونکي موټر پکې شامل وو، د ازبکستان د ترمذ ښار پر لور صادره شوې ده. دا اقدام کولای شي د افغانستان د کرنیزو محصولاتو د صادراتو د پراختیا لپاره زمینه برابره کړي. سرچینه: پژواک. دویمه برخه: سیمه او نړۍ چین د ارام سمندر په لوېدیځ او د تایوان په شاوخوا کې پراخ او نااعلان شوی پوځي مانور ترسره کړ د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ رویټرز خبري اژانس راپور ورکړی چې چین د نومبر میاشتې په لومړیو کې د ارام سمندر په لوېدیځ او د تایوان په شاوخوا کې پراخ او له مخکې نه اعلان شوی پوځي مانور ترسره کړی دی. د تایوان د یوه امنیتي چارواکي د څرګندونو له مخې، په یوه پړاو کې د چین د سمندري ځواکونو او ساحلي ساتونکو له ۱۰۰ څخه زیاتې بېړۍ په دې عملیاتو کې شاملې وې. په دې مانور کې د پوځي ځواکونو او ښارونو پر ضد د بریدونو تمرینونه هم شامل وو، چې د تایوان ځینې موخې یې هم په نښه کړې وې. د تایوان چارواکو دغه پوځي خوځښتونه د فشار او خاموش پوځي ګواښ یوه بڼه بللې ده. سرچینه: رویټرز. امریکا د روسیې او اوکراین ترمنځ د جګړې د بندیانو د تر ټولو لوی تبادلې لپاره هڅې کوي د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د امریکا استازي جرد کوشنر اعلان کړی چې واشنګټن هڅه کوي د روسیې او اوکراین ترمنځ د جګړې د بندیانو تر ټولو لویه تبادله ترسره شي. دا احتمالي هوکړه کولای شي زرګونه بندیان بېرته خپلو کورنیو ته ستانه کړي. سره له دې هڅو، د لانجمنو سیمو او امنیتي تضمینونو پر سر د دواړو خواوو بنسټیز اختلافات لا هم پر خپل ځای پاتې دي. سرچینه: رویټرز. د اسرائیلو برید پر ناصر روغتون په غزه کې لږ تر لږه شپږ کسان ووژل د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د غزې په جنوب کې د خان یونس ښار پر ناصر روغتون د اسرائیلو د هوايي برید له امله لږ تر لږه شپږ فلسطینیان وژل شوي او شاوخوا ۲۰ نور ټپیان شوي دي. د راپورونو له مخې، یو جراح هم د وژل شویو کسانو په ډله کې شامل دی. دې پېښې یو ځل بیا په غزه کې د روغتیايي مرکزونو او ملکي وګړو د امنیت په اړه اندېښنې زیاتې کړې دي. سرچینه: رویټرز. د هرمز په تنګي کې د مایع ګازو پر لېږدوونکې بېړۍ د چاودنې راپور ورکړل شو د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ ایراني رسنیو راپور ورکړی چې د مایع طبیعي ګازو یوه لېږدوونکې بېړۍ په هرمز تنګي کې له سمندري ماین سره تر لګېدو وروسته چاودنه کړې ده. د ایران د سپاه پاسداران سمندري ځواکونو ویلي چې دغې بېړۍ له هغې لارې ګټه اخیستې وه چې د دوی په وینا، غیرمجاز بلل کېږي. د بېړۍ د هویت او احتمالي زیانونو په اړه لا هم خپلواک او بشپړ معلومات نه دي خپاره شوي. سرچینه: پژواک، د ایراني راپورونو له مخې. ملګري ملتونه: په کانګو کې د ایبولا ناروغي له شپږو میاشتو وروسته لا هم نه ده مهار شوې د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ ملګرو ملتونو او نړیوالو روغتیايي بنسټونو د کانګو په دیموکراتیک جمهوریت کې د ایبولا ناروغۍ د دوام په اړه خبرداری ورکړی دی. د خپرو شویو راپورونو له مخې، د اخته کسانو شمېر له ۱۱ زرو څخه اوښتی دی. ناامني، لرې پرتو سیمو ته د لاسرسي ستونزې او د درملنې د امکاناتو کمښت د ناروغۍ د مهارولو په برخه کې اساسي خنډونه بلل شوي دي. سرچینه: رویټرز. د COP31 اقلیمي غونډې د نړۍ د انرژۍ په مصرف کې د برېښنا د ونډې پر زیاتولو تمرکز وکړ د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د COP31 په نړیواله اقلیمي غونډه کې داسې طرحه مطرح شوې چې له مخې به یې د نړۍ د انرژۍ په مصرف کې د برېښنا ونډه تر ۲۰۳۵ کال پورې له ۲۱ سلنې څخه ۳۵ سلنې ته لوړه شي. په ورته وخت کې، چاپېریال‌ساتونکو سازمانونو د پاکې انرژۍ د ټکنالوژۍ لپاره د اړینو معدني موادو د استخراج د منفي پایلو په اړه خبرداری ورکړی او د چاپېریال او د بومي ټولنو د حقونو د خوندي کولو غوښتنه یې کړې ده. سرچینه: اسوشیټډ پرېس. د مایکروسافټ، اوټلوک او ټیمز په خدمتونو کې پراخه تخنیکي ګډوډي رامنځته شوه د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د مایکروسافټ په خدمتونو کې پراخې تخنیکي ستونزې د بېلابېلو هېوادونو زرګونه شرکتونه، دولتي ادارې او کاروونکي له ستونزو سره مخ کړي دي. د Outlook، Microsoft 365 او Teams خدمتونه د دغې ګډوډۍ له امله اغېزمن شوي دي. د راپورونو له مخې، په یوه پړاو کې د اوټلوک د تخنیکي ستونزو د راپورونو شمېر شاوخوا ۱۳۰ زرو ته رسېدلی و. مایکروسافټ اعلان کړی چې د خدمتونو د عادي حالت د بېرته راګرځولو لپاره هڅې کوي. سرچینه: اسوشیټډ پرېس او رویټرز. بریتانیا په یوه دفاعي تأسیساتو کې د کډوالو د منلو مرکز د جوړولو طرحه تایید کړه د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د بریتانیا حکومت په یوه دفاعي تأسیساتو کې د کډوالو د منلو د مرکز د جوړولو طرحه تایید کړې ده. دغه مرکز به د څه باندې ۱۲۰۰ کډوالو د ځای پر ځای کولو ظرفیت ولري. دا پرېکړه په داسې حال کې شوې چې د بریتانیا د حکومت د کډوالۍ سیاستونه له سیاسي او ټولنیزو بحثونو او مخالفتونو سره مخ دي. سرچینه: فرانس پرېس خبري اژانس. درېیمه برخه: کمونیستي ګوندونه، د کارګرانو خوځښتونه او کیڼ اړخي ځواکونه د آلمان کمونیست ګوند د اجباري پوځي جلب پر ضد د زده‌کوونکو د سراسري اعتصاب ملاتړ وکړ د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د آلمان کمونیست ګوند (DKP) د زده‌کوونکو د هغه خوځښت ملاتړ کړی چې د نومبر په ۲۰مه د سراسري اعتصاب لپاره چمتووالی نیسي. دغه اعتراضي حرکت د پوځي کېدو د سیاستونو او اجباري پوځي جلب پر ضد تنظیمېږي. ګوند له زده‌کوونکو، ښوونکو، کورنیو او کارګرانو غوښتي چې په دې اعتراضي حرکت کې ګډون وکړي. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د البانیا کمونیست ګوند اوولسمه کنګره ترسره شوه د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د البانیا کمونیست ګوند خپله اوولسمه کنګره د هېواد د بېلابېلو سیمو د استازو په ګډون ترسره کړه. په دې کنګره کې د تېرو پنځو کلونو د فعالیتونو ارزونه، سیاسي دریځ، مبارزاتي ستراتیژي او تاکتیکونه او د راتلونکو تشکیلاتي دندو په اړه بحث وشو. کمال چیکولاري یو ځل بیا د ګوند د مشر په توګه وټاکل شو. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د هند کمونیست ګوند (مارکسیست) په آندرا پرادېش کې د سیمه‌ییزو ټاکنو څوکۍ وګټله د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د هند کمونیست ګوند (مارکسیست) د آندرا پرادېش په مونچینګپوتو سیمه کې د ټاکنو یوه څوکۍ وګټله. د دغه ګوند نوماند ۱۰۱۶۱ رایې ترلاسه کړې، په داسې حال کې چې د وای‌اېس‌آر کانګرس ګوند نوماند ۶۷۳۵ رایې ترلاسه کړې وې. دا بریا په داسې سیمه کې ترلاسه شوې چې د ځمکې مسئله، د بومي ټولنو حقونه او اقتصادي غوښتنې پکې د مبارزې مهم موضوعات دي. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د ترکیې کمونیست ګوند د پانګوالۍ اقتصادي او چاپېریالي سیاستونه وغندل د خپرېدو نېټه: ۱۳ نومبر ۲۰۲۶ د ترکیې کمونیست ګوند (TKP) د COP31 اقلیمي غونډې په اړه په خپل دریځ کې د نړۍ د سترو قدرتونو او پانګوالو شرکتونو ګټې د نړیوال چاپېریالي بحران له مهمو لاملونو څخه بللې دي. دغه ګوند ټینګار کړی چې د چاپېریال ساتنه د سترو انحصاري شرکتونو له اقتصادي ګټو او د طبیعي سرچینو له استثمار څخه جلا نه شي کېدای. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د هند کمونیست ګوند (مارکسیست) د بومي وګړو، ښځو او کارګرانو د حقونو مبارزه پراخوي د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د هند کمونیست ګوند (مارکسیست) د هند په بېلابېلو ایالتونو کې د کارګرانو، بومي وګړو او ښځو د مبارزو د نښلولو لپاره خپل تشکیلاتي فعالیتونه پراخ کړي دي. په حیدرآباد کې زرګونو کسانو د بومي ټولنو د ځمکو او ځنګلونو د حقونو د دفاع لپاره په یوه لاریون کې ګډون کړی دی. دغه ګوند د محرومو ټولنیزو قشرونو د سازماندهۍ او د هغوی د اقتصادي او ټولنیزو حقونو پر دفاع ټینګار کړی دی. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د دیموکراتیکو ځوانانو نړیوال فدراسیون د خپل تاسیس ۸۱مه کلیزه ولمانځله د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د دیموکراتیکو ځوانانو نړیوال فدراسیون (WFDY) د خپل تاسیس د ۸۱مې کلیزې په مناسبت پر نړیوالې ځوانانو پیوستون، سولې او د امپریالېزم پر ضد مبارزې ټینګار کړی دی. دغه سازمان د ۱۹۴۵ کال د نومبر په ۱۰مه په لندن کې تأسیس شو او د ځوانانو د نړیوال پیوستون او د فاشیزم ضد مبارزې په ډګر کې له فعالو نړیوالو سازمانونو څخه ګڼل کېږي. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د جاپان کمونیست ګوند د خپل سیاسي پروګرام د بیاکتنې غوښتنه وکړه د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د جاپان کمونیست ګوند د خپل سیاسي پروګرام د ځینو برخو د اصلاح وړاندیز کړی دی. په دې وړاندیز کې د انسان ازادي، د کاري ساعتونو کمول، د مزدونو زیاتوالی، د ښځو حقونه، د تبعیض پر ضد مبارزه، د مصنوعي ځیرکتیا اغېزې او د پوځي لګښتونو پر ځای ټولنیزو خدمتونو ته لومړیتوب ورکول شامل دي. دغه وړاندیز به د ګوند د دېرشمې کنګرې د چمتووالي په بهیر کې تر بحث او ارزونې لاندې ونیول شي. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د یونان کمونیست ګوند د آتن په پولی‌تخنیک پوهنتون کې سیاسي او فرهنګي غونډه جوړه کړه د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د یونان د کمونیست ګوند (KKE) د اتیکا سیمه‌ییز سازمان د آتن په تاریخي پولی‌تخنیک پوهنتون کې پراخه سیاسي او فرهنګي غونډه جوړه کړه. دغه غونډه د ګوند د فعالانو او پلویانو په ګډون د دیکتاتورۍ ضد مبارزو د درناوي او د ۱۹۷۳ کال د زده‌کوونکو د پاڅون د یاد تازه کولو په موخه ترسره شوه. د یونان کمونیست ګوند د امپریالېزم پر ضد د مبارزې او د خلکو د دیموکراتیکو حقونو پر دفاع ټینګار کړی دی. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د هسپانیې د کارګرانو کمونیست ګوند د کارګرانو په عمومي اعتصاب او اعتراضي لیکو کې ګډون وکړ د خپرېدو نېټه: ۱۲ نومبر ۲۰۲۶ د هسپانیې د کارګرانو کمونیست ګوند (PCTE) د نومبر په ۱۱مه په عمومي اعتصاب کې د فابریکو، ترانسپورټ، ګودامونو او د توکو د وېش د مرکزونو د کارګرانو ترڅنګ ګډون وکړ. دغه اعتصاب د مزدونو د زیاتوالي، د کورونو د بحران پر ضد مبارزې، د کاري شرایطو د ښه کولو او د کارګرانو د حقونو د دفاع په غوښتنو ترسره شو. د ګوند فعالانو په بېلابېلو سیمو کې د اعتصاب او اعتراض په لیکو کې ګډون کړی و. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د عراق کمونیست ګوند د کردستان د سیاسي بحران د حل لپاره د خبرو اترو غوښتنه وکړه د خپرېدو نېټه: ۱۱ نومبر ۲۰۲۶ د عراق کمونیست ګوند د کردستان په سیمه کې د روان سیاسي بحران په اړه اندېښنه څرګنده کړې او د سیاسي ځواکونو ترمنځ یې د جدي خبرو اترو غوښتنه کړې ده. دغه ګوند د خلکو ګټو ته د لومړیتوب ورکولو، سیاسي او اقتصادي اصلاحاتو او د فساد پر ضد مبارزې ټینګار کړی دی. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د بلجیم کارګرانو ګوند د ریاضتي سیاستونو او د تقاعد د اصلاحاتو پر ضد د اعتراضونو غوښتنه وکړه د خپرېدو نېټه: ۱۱ نومبر ۲۰۲۶ د بلجیم کارګرانو ګوند (PTB) له کارګرانو او ټولنیزو ځواکونو غوښتي چې د ریاضتي سیاستونو، د تقاعد د اصلاحاتو او د پوځي لګښتونو د زیاتوالي پر ضد بسیج شي. دغه ګوند د ټولنیزو حقونو، عامه خدمتونو او د کارګرانو د ګټو پر دفاع ټینګار کړی دی. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. د ترکیې کمونیست ګوند د صنعتي پېښې وروسته د فابریکې د ملي کېدو غوښتنه وکړه د خپرېدو نېټه: ۱۱ نومبر ۲۰۲۶ د ترکیې کمونیست ګوند د هاباش شرکت په فابریکه کې د یوې صنعتي پېښې په اعتراض کې د یادې فابریکې د ملي کېدو او د مسؤلینو د حساب ورکولو غوښتنه کړې ده. دغه ګوند د کار ناامنه شرایط او د کارګرانو د ژوند پر ځای د پانګوالو ګټو ته لومړیتوب ورکول غندلي او د کاري چاپېریال د خوندیتوب لپاره یې د عامه څارنې پر اړتیا ټینګار کړی دی. سرچینه: نړیواله کمونیستي مطبوعاتي شبکه. سمون او تدوین: یما افغان